Grab
| Grab | |
 Owoce |
|
| Systematyka wg Reveala | |
| Domena | jądrowce |
| Królestwo | rośliny |
| Podkrólestwo | naczyniowe |
| Nadgromada | nasienne |
| Gromada | okrytonasienne |
| Klasa | Rosopsida |
| Rząd | leszczynowce |
| Rodzina | Stylocerataceae |
| Rodzaj | grab |
| Nazwa systematyczna | |
| Carpinus L. | |
| Sp. Pl. 998, 1753 | |
 Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons |
|
Grab (Carpinus L.) – rodzaj drzew z rodziny Stylocerataceae. W Polsce występuje jeden gatunek rodzimy i kilka introdukowanych, ale rzadko uprawianych (prawie wyłącznie w kolekcjach). Na świecie rośnie 25 gatunków, przede wszystkim w Azji Wschodniej i Ameryce Północnej.
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Drzewa lub wysokie krzewy o gładkiej, nieznacznie spękanej, popielatej korze.
- Pąki
- Ostrokończyste, pokryte licznymi łuskami zachodzącymi na siebie dachówkowato.
- Liście
- Opadające na zimę, skrętoległe, eliptyczne do jajowatych, o wyraźnie zaznaczonych nerwach bocznych ("harmonijkowate").
- Kwiaty
- Rośliny jednopienne, kwiaty męskie 6 - 12 pręcikowe, bez okwiatu, z jedną łuską. Kwiaty żeńskie podparte przysadkami, które po przekwitnieniu silnie się rozrastają tworząc trójklapowe okrywy, do nich przyrośnięte są orzeszki.
- Owoc
- Spłaszczony, żeberkowany orzeszek, po dojrzeniu opadający razem z okrywami.
[edytuj] Systematyka
- Pozycja w systemie Reveala
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophyta Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa oczarowe (Hamamelididae Takht.), nadrząd Juglandanae Takht. ex Reveal, rząd leszczynowce (Corylales Dumort.), rodzina Stylocerataceae (Pax) Takht. ex Reveal & Hoogland, plemię Carpineae A. DC., rodzaj grab (Carpinus L.)[1].
- Gatunki flory Polski[2]
- grab amerykański (Carpinus caroliniana Walter) – gatunek uprawiany
- grab zwyczajny (Carpinus betulus L.)
- Inne gatunki (wybór)
- grab japoński (Carpinus japonica Blume)
- grab sercowaty (Carpinus cordata Blume)
[edytuj] Zastosowanie
Drewno grabu ma szerokie zastosowanie w różnych dziedzinach rzemiosła. Ze względu na swoją zwartość, dużą twardość i odporność na ścieranie stosowany m.in. do wytwarzania elementów drewnianych narzędzi stolarskich (korpusy strugów). Drewna grabu używa się również do produkcji pałek perkusyjnych.
Żywopłoty z krzewistych postaci grabu były kiedyś w południowej Polsce powszechnie stosowane do grodzenia pól i sadów.
Przypisy
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Carpinus (en). The Compleat Botanica. [dostęp 28-12-2008].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.